İçerikte Neler Var?
Sıra Cetveline İtiraz Davası: 7 Günlük Sürede Hak Kaybı Yaşamadan Ne Yapmalısınız?
İcra dosyasında satış yapıldı, para geldi ama “paylaştırma” kısmı beklediğiniz gibi çıkmadıysa çoğu zaman problem sıra cetveli ile başlar. Sıra cetveli, icra dairesinin satış bedelini alacaklılar arasında hangi sırayla ve ne kadar paylaştıracağını gösteren listedir (İİK m.140).
İşin kritik yanı şu: Sıra cetveline tebliğden itibaren 7 gün içinde doğru yolu seçmezseniz (dava mı, şikayet mi), para paylaştırılır ve sonradan toparlamak hem zor hem masraflı olabilir (İİK m.142).
Bu yazıda “sıra cetveline itiraz” denince ne anlaşılır, hangi durumda “sıra cetveline itiraz davası” açılır, hangi durumda icra mahkemesine şikayet gidilir, süreler nasıl hesaplanır ve pratikte en sık hangi hatalar yapılıyor adım adım ele alacağız. (Bilgilendirme amaçlıdır. Her somut dosyada detaylar değişebilir.)
Sıra Cetveline İtiraz Davası Nedir, Şikayetten Farkı Nedir?
Sıra cetveli, satış tutarı tüm alacakları ödemeye yetmediğinde icra dairesinin hazırladığı paylaştırma planıdır.(İİK m.140) Burada iki farklı itiraz yolu birbirine karıştırılır:
- Sıra cetveline itiraz davası,
- Sıra cetveline şikayet,
Kanun, haciz yoluyla takipte “cetvel suretinin tebliğinden yedi gün içinde” alacaklıların “takibin icra edildiği mahal mahkemesinde … dava etmek suretiyle cetvel mündericatına itiraz edebileceğini” söyler. (İİK m.142)
Aynı maddede çok önemli bir ayrım var: İtiraz, alacağın esas ve miktarına ilişkin değil de yalnız sıraya ilişkinse “şikayet” yoluyla icra mahkemesine gidilir (İİK m.142/son).
Sıra Cetveline İlişkin Pratik Çeviri:
“Bu alacak gerçekte yok, muvazaalı, senet sahte, borç doğmadı, alacak miktarı yanlış.” diyorsanız genelde sıra cetveline itiraz davası çizgisine girersiniz. Bu tartışma, alacağın varlığına ve miktarına dokunur.
“Alacak doğru olabilir ama yanlış sıraya yazılmış, hacze iştirak tarihi yanlış alınmış, rüçhan kuralı yanlış uygulanmış.” diyorsanız çoğu zaman sıra cetveline şikayet daha doğru yol olur.
⚠️ En sık hak kaybı sebebi: “sıra cetveline itiraz” denip otomatik olarak dava açmak veya tam tersi. Oysa seçilecek yol, uyuşmazlığın özüne göre belirlenir. (İİK m.142)
Mini kontrol listesi:
Uyuşmazlık “sıra” mı? → İcra mahkemesinde şikayet (İİK m.142/son; ayrıca şikayetin genel çerçevesi İİK m.16).
Uyuşmazlık “alacağın gerçekliği/miktarı” mı? → Genel mahkemede sıra cetveline itiraz davası (İİK m.142).
Bu ayrımı doğru kurduğunuzda “sıra cetveline itiraz” süreci yönetilebilir hale gelir; yanlış kurduğunuzda ise süre geçer, görev itirazı çıkar, dosya uzar.
Sıra Cetveline İtiraz Süresi Kaç Gün, Nerede Açılır? 7 Gün Kuralı ve 15 Gün İstisnası Nedir?
Haciz yoluyla takipte temel kural net: Sıra cetveli tebliğinden itibaren 7 gün (İİK m.142). Bu süre içinde “sıra cetveline itiraz” edilmezse cetvel fiilen kesinleşir ve paylaştırma yapılır. Bu nedenle tebligat tarihini dosyada belgeyle sabitlemek gerekir (tebligat mazbatası, UYAP kayıtları).
Sıra Cetveline İtiraz Davası Nerede Açılır?
Kanun “takibin icra edildiği mahal mahkemesi” der (İİK m.142). Yani yetki, çoğu dosyada icra dosyasının yürüdüğü yer mahkemesidir.
Sıra Cetveline Hangi Usul Uygulanır?
İİK m.142 açıkça “dava basit yargılama usulüyle görülür” der. Bu, dilekçe ve delil organizasyonunu daha baştan sıkı yapmanız gerektiği anlamına gelir.
“Dava mı, şikâyet mi?” sorusunun usul sonucu:
“Sıra cetveline itiraz” yalnız sıraya dair ise icra mahkemesine şikayet (İİK m.142/son).
İcra dairesi işlemlerine karşı şikayetin genel süresi de çoğu durumda 7 gündür (İİK m.16).
Sıra Cetvelinde İflasta Farklı Süre: 15 Gün Nedir?
İflas tasfiyesinde sıra cetveline itiraz edenler için süre ilan tarihinden itibaren 15 gün ve görevli yer “iflas kararının verildiği yerdeki ticaret mahkemesi” olarak düzenlenir (İİK m.235). Bu nokta çok önemlidir: Hacizde “tebliğ + 7 gün”, iflasta “ilan + 15 gün”.
Beklerken Para Alınabilir Mi? (Teminat mektubu imkânı)
Sıra cetveline karşı şikayet veya itiraz yapılmış olsa bile, sıra cetvelinde hak sahibi görünen alacaklı, bankanın kesin teminat mektubunu dosyaya vererek payına düşen parayı tahsil edebilir (İİK m.142/a). Bu madde, uzun süren çekişmelerde nakit akışını korumak için pratik bir kaldıraçtır.Genelde bankalar bu yolu tercih eder.
“Sıra cetveline itiraz” dosyalarında süre ve görev-yetki hatası, genelde davanın esasına hiç girilemeden kayıp yaşatır. İlk hedef, doğru merci + doğru süre + doğru talep.
Sıra Cetveline İtiraz Davasında Davalı Kim Olur, İspat Nasıl Kurulur? Yargıtay Uygulamasından Pratik Notlar
“Sıra cetveline itiraz” davasında başarı, çoğu zaman tek cümlelik iddiadan değil; doğru davalı kurgusu ve delil mimarisinden gelir.
1) Davalı tarafı doğru kurun
İİK m.142 “alakadarlar aleyhine dava” der. Pratikte “alakadar”, genelde sıra cetvelinde sizin önünüze yazılan veya sizin payınızı etkileyen alacaklıdır. Yanlış kişiye husumet yöneltmek, sırf usulden kayıp doğurabilir. Sonkarar’daki bir Yargıtay karar özetinde, bazı davalılar yönünden “pasif husumet yokluğu” nedeniyle red gibi sonuçlar görülebiliyor. Sonrasında karşı vekalet ücreti gündeme gelebilir.
2) İspat stratejisi: Ne iddia ediyorsanız onu taşıyın
Yargıtay karar özetlerinde, bazı “sıra cetveline itiraz” uyuşmazlıklarında davalının alacağını ispat yükünden bahsedilse de, özellikle muvazaa iddiaları gibi geniş tartışmalarda genel ispat kurallarının devreye girdiği vurgulanıyor.
Bu yüzden “alacak gerçek değil” diyorsanız, şunları dosyaya koymadan ilerlemek riskli:
Alacağın dayanağı sözleşme/senet/fatura/teslim-tesellüm zinciri
Ticari defter, banka hareketleri, yazışmalar
İcra dosyalarının haciz talep tarihleri ve iştirak belgeleri
SGK, vergi, maaş haczi gibi imtiyaz tartışmasına girecekse ilgili kayıtlar
3) “Tarih” detayları davayı kazandırır veya kaybettirir
Hacze iştirak ve haciz talep tarihleri, sıra cetvelinin omurgasıdır. Yargıtay 6. HD’nin bir kararında, haciz talebi tarihi ile sistemde haczin işlendiği tarihin tartışma konusu yapılabildiği görülüyor; talep tarihinin önemine dikkat çekilen bir uyuşmazlık kurgusu var.
Sizin dosyanızda da benzer bir durum varsa “sıra cetveline itiraz” dilekçesi, olay anlatımından önce tarih çizelgesi gibi okunmalı.
Örnek mini tablo (dilekçe hazırlığı için):
10.03.2025: Satış
15.03.2025: Sıra cetveli düzenlendi
18.03.2025: Tebliğ alındı
25.03.2025: Son gün (7 gün hesabı) (İİK m.142)
4) Masraf ve risk yönetimi
Basit yargılama usulü, hızlı ilerler ama “hazırlıksız” yakalar (İİK m.142). Delili sonradan toparlamaya çalışmak çoğu zaman geç kalmak demektir. Bu yüzden “sıra cetveline itiraz” planı şu sırayla kurulmalı:
Tebliğ gününü netleştir
Uyuşmazlığı sınıflandır: sıra mı, alacağın esası mı
Doğru merciye başvur
Davalıları pay etkisine göre belirle
Delili ilk dilekçede omurgaya yerleştir
Sıra Cetveline İtiraz Davasında Sık Sorulan Sorular Nedir?
Soru 1: Sıra cetveline itiraz süresi tam olarak ne zaman başlar?
Cevap: Haciz yoluyla takipte süre, sıra cetveli suretinin tebliğinden başlar ve 7 gündür (İİK m.142). İflasta ise süre tebliğ değil, ilan esas alınarak 15 gündür (İİK m.235). Bu yüzden önce dosyanın “haciz mi iflas mı” olduğunu netleştirin.
Soru 2: Sıra cetveline itiraz mı, şikâyet mi? Hangisini seçmeliyim?
Cevap: İtirazınız yalnız “sıralama” ile ilgiliyse icra mahkemesine şikayet; alacağın varlığı veya miktarı tartışılıyorsa genel mahkemede sıra cetveline itiraz davası çizgisi baskın olur (İİK m.142/son). “Sıra cetveline itiraz” ifadesi tek başına yolu belirlemez, iddianın içeriği belirler.
Soru 3: Sıra cetveline itiraz davasında davalı kim olmalı?
Cevap: Kanun “alakadarlar aleyhine” der (İİK m.142). Pratikte sizin payınızı azaltan, sizden önce sıraya giren veya sizin yerinize pay alan alacaklılar ana davalı grubudur. Yanlış husumet, sırf usulden red riski doğurur.
Soru 4: Dava sürerken payımı alabilir miyim?
Cevap: Evet, belirli şartla. Sıra cetveline karşı şikayet/itiraz yapılmışsa, sıra cetvelinde hak sahibi görünen alacaklı bankanın kesin teminat mektubunu dosyaya vererek payına düşen parayı tahsil edebilir (İİK m.142/a). Bu, “sıra cetveline itiraz” sürecinde nakit akışını koruyabilir.
Soru 5: İspat yükü kimde? “Bu alacak sahte” dersem ne olur?
Cevap: Uyuşmazlığın niteliğine göre ispat stratejisi değişir. Yargıtay özetlerinde bazı sıra cetveline itiraz uyuşmazlıklarında ispat yükü tartışmaları görülür; özellikle muvazaa iddialarında genel ispat kuralları öne çıkar. Bu yüzden “sıra cetveline itiraz” dilekçesini, belge zinciri ve tarih akışıyla desteklemeden vermek ciddi risk yaratır.
Daha fazla makale için tıklayınız.
Karşı Vekalet Ücreti Avukatın Mıdır?
Ortaklığın Giderilmesi Davasında Satış Usulü Nedir? E İhale Nedir?
